Abdulrahman Alfozan - tài năng công nghệ bị tố nghe lén OpenAI

Abdulrahman Alfozan - tài năng công nghệ bị tố nghe lén OpenAI

Abdulrahman Alfozan từng là sinh viên xuất sắc, có thâm niên tại Thung lũng Silicon, cho đến khi bị bắt với cáo buộc đặt thiết bị nghe lén trong văn phòng OpenAI.

Ngày 13/10, Bộ Tư pháp Mỹ (DOJ) thông báo Abdulrahman Alfozan, 35 tuổi, quốc tịch Arab Saudi, đã bị Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) bắt giữ vào 9/10 vì đặt thiết bị nghe lén tại OpenAI.

Theo hồ sơ tòa án, một ngày trước khi bị bắt, DOJ bày tỏ lo ngại Alfozan bỏ trốn vì đã chuẩn bị sẵn sàng rời Mỹ từ trước. Alfozan cùng vợ và một thành viên khác trong gia đình đã đặt vé máy bay một chiều về Arab Saudi.

Business Insider dẫn các nguồn tin nội bộ cho biết, dù có sự nghiệp ở Thung lũng Silicon, Alfozan vẫn luôn hướng về quê hương. Người này thậm chí đã lập một tổ chức phi lợi nhuận kết nối nhân tài Thung lũng Silicon với các công ty Arab Saudi, cũng như có nhóm chat riêng kết nối chuyên gia khác trong ngành công nghệ vùng Vịnh.

Sau khi bị bắt, buổi phỏng vấn giữa Alfozan với Identity Capital - kênh podcast chuyên chia sẻ câu chuyện thực tế, hành trình sự nghiệp của các chuyên gia trong nhiều lĩnh vực - cuối tháng 9 cũng được khơi lại. Trong đó, Alfozan giải thích việc mình muốn quay về đóng góp cho quê hương.

"Thung lũng Silicon là nơi tốt nhất để tôi trau dồi chuyên môn kỹ thuật", Alfozan nói. "Bạn học hỏi từ chính nguồn gốc của công nghệ, rồi mang những kỹ năng và kinh nghiệm đó về nhà".


Từ Arab Saudi đến Thung lũng Silicon

Alfozan sinh ra, học tiểu học và trung học ở Dammam, thủ phủ vùng Đông thuộc Arab Saudi. Anh được đánh giá ham học hỏi, thường xuyên ở lại sau giờ học hoặc trong giờ nghỉ để gặp giáo viên tin học, nhờ họ giải đáp nhiều câu hỏi khác nhau, kể cả những thứ không liên quan gì đến chương trình học.

Sau khi học xong trung học, Alfozan trúng tuyển chương trình dành cho sinh viên xuất sắc tại Đại học Khoa học và Công nghệ King Abdullah và tốt nghiệp tại đây. Sau đó, anh được nhận vào Viện Công nghệ Massachusetts, theo học ngành khoa học máy tính và kỹ thuật.

Theo hồ sơ LinkedIn, khi còn học tại MIT, Alfozan thực tập tại một số hãng phần mềm nổi tiếng như Akamai Technologies, SAP và Microsoft, dành kỳ nghỉ đông để làm việc tại một nhà máy điện 30 megawatt ở Ghana. Tuy nhiên, MIT xác nhận Alfozan theo học chương trình đại học vào tháng 9/2011-1/2014, sau đó tiếp tục vào tháng 2-5/2016, nhưng không có bằng tốt nghiệp.

Năm 2020, Alfozan giành giải nhì cuộc thi hackathon Saudi Covid-19 Challenge trị giá 50.000 USD. Ba năm sau, anh nộp đơn học thạc sĩ tại Đại học UC Berkeley. Trường này xác nhận anh theo học tháng 1/2023-5/2025 và đã nhận bằng.

Từ khi còn học MIT, Alfozan đã được nhiều hãng công nghệ săn đón. Anh quyết định chọn Meta vì nguồn nhân tài dồi dào ở đây. Về nhiều mặt, Alfozan được đánh giá hoàn toàn phù hợp với văn hóa công nghệ của Thung lũng Silicon. Anh thần tượng Elon Musk, ca ngợi X là nền tảng tốt nhất dành cho các chuyên gia công nghệ, hoạt động tích cực trên nền tảng mã nguồn Github...

Dù vậy, Alfozan luôn hướng tâm trí về quê hương. Trong podcast Identity Capital, anh cho biết ngay trước khi quyết định gia nhập Meta, bản thân vẫn tự đặt câu hỏi: "Tôi nên trở về Arab Saudi ngay lập tức, hay nên ở lại Mỹ và tiếp tục tích lũy kinh nghiệm?".

"Làm thế nào chúng ta có thể đóng góp cho đất nước khi vẫn sống ở nước ngoài?", anh chia sẻ trong podcast. "Cơ thể tôi đang ở California, nhưng chắc chắn phải có cách nào đó để giúp đỡ từ xa".

Sau khi gia nhập Meta, Alfozan thành lập một nhóm tư vấn phi lợi nhuận Saudi Silicon Valley, gồm một số cựu nhân viên của hãng phần mềm Palantir và Apple. Chia sẻ với Arab Gulf States Institute giữa năm nay, anh cho biết đang tham gia một nhóm chat WhatsApp với khoảng chục chuyên gia từ vùng Vịnh để thảo luận về lĩnh vực công nghệ bằng tiếng Ả Rập mỗi 6h tối chủ nhật.


Alfozan cũng sáng lập công ty khởi nghiệp công nghệ được quỹ Y Combinator hậu thuẫn, đồng thời tham gia lĩnh vực đầu tư mạo hiểm, trở thành đối tác tại Raed Ventures - đơn vị đầu tư mạo hiểm tập trung vào khu vực Trung Đông và Bắc Phi. Website tổ chức liệt kê Alfozan tham gia tháng 2/2025, "là chuyên gia công nghệ dày dạn kinh nghiệm với kiến thức sâu rộng về các công ty khởi nghiệp, tinh thần kinh doanh và mở rộng quy mô các công ty công nghệ".

Tháng 7/2025, Alfozan gia nhập OpenAI, đảm nhiệm vai trò trưởng nhóm kỹ thuật tập trung vào tác nhân AI và nền tảng dữ liệu. Trong podcast, anh cho biết sau một năm làm việc, "khối lượng phát triển nhiều đến nỗi không thể đếm xuể".

Bên cạnh OpenAI, Alfozan được cho là ngày càng gia tăng ảnh hưởng bằng cách kết nối chuyên gia quê nhà với Thung lũng Silicon. Theo Financial Times, trước khi bị phát hiện đặt thiết bị nghe lén trong văn phòng OpenAI và bị sa thải, anh từng dẫn đầu một đoàn công tác đưa nhiều lãnh đạo công nghệ cấp cao của Arab Saudi đến San Francisco, sau đó tham quan văn phòng OpenAI vào tháng 9.

Alfozan hiện bị giam giữ với tội danh sử dụng hoặc cố gắng sử dụng thiết bị điện tử, cơ khí hoặc thiết bị khác để nghe lén các cuộc giao tiếp bằng lời nói. Người này sẽ có phiên điều trần đầu tiên ngày 19/10, nếu bị kết tội có thể phải đối mặt với án tù đến 5 năm và khoản tiền phạt 250.000 USD.

---

Nguồn: VnExpress Số hóa
Chuyên mục: AI