hot Chip nhớ chiếm 60% giá linh kiện smartphone tầm trung

Chip nhớ chiếm 60% giá linh kiện smartphone tầm trung

CEO công ty điện thoại Fairphone cho biết giá chip nhớ hiện chiếm gần 60% tổng chi phí linh kiện trên các mẫu smartphone tầm trung 400 USD.

Theo ông Raymond van Eck, CEO của Fairphone, cơn khát linh kiện bộ nhớ do sự bùng nổ của hạ tầng AI đang buộc các công ty sản xuất smartphone và máy tính quy mô vừa và nhỏ phải thay đổi toàn bộ quy trình thiết kế, đặt hàng trước nhiều tháng, thậm chí phải tự kiểm định để tránh linh kiện giả.

Nguyên nhân của tình trạng thiếu hụt này là các trung tâm dữ liệu AI thu gom phần lớn nguồn cung chip nhớ DRAM và NAND flash, tạo sức ép lên thị trường thiết bị điện tử. Theo Reuters, bên cạnh giá leo thang, một vấn đề lớn đối với thương hiệu tầm trung là khả năng tiếp cận nguồn cung khi các tập đoàn lớn đã gom sạch thị trường.

Ông Raymond van Eck cho biết, đối với smartphone trong tầm giá 400 USD, chip nhớ hiện chiếm gần 60% tổng chi phí linh kiện, trực tiếp đe dọa phân khúc thiết bị giá rẻ và tầm trung.


Theo dữ liệu mới nhất từ hãng nghiên cứu thị trường Counterpoint Research, số lượng smartphone xuất xưởng toàn cầu dự kiến giảm 13,9% năm nay, xuống còn 1,08 tỷ máy, đánh dấu mức sụt giảm hàng năm kỷ lục trong lịch sử ngành di động.

Trước đó, CEO Kwak Noh-jung của hãng sản xuất chip nhớ SK Hynix cũng cảnh báo năm 2027 sẽ là "giai đoạn tồi tệ nhất" của đợt khủng hoảng và tình trạng khan hiếm có thể kéo dài tới năm 2030.

Trước nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng, nhiều nhà sản xuất nhỏ phải tìm đưa ra các giải pháp tự bảo vệ chưa từng có. Hãng điện thoại Jolla của Phần Lan đã chủ động thiết kế hai phiên bản bo mạch chủ riêng cho cùng một dòng sản phẩm. Cấu trúc linh hoạt này cho phép công ty dễ dàng thay đổi giữa chip tích hợp và chip rời tùy thuộc vào nguồn cung thực tế trên thị trường. Bên cạnh đó, để tránh mua phải chip nhớ cũ bị làm lại hoặc chip giả trà trộn vào chuỗi cung ứng, Jolla phải rút mẫu thử nghiệm và kiểm tra kỹ thuật trên toàn bộ lô hàng nhận về.

Trong khi đó, hãng máy tính Framework tận dụng triết lý thiết kế dạng mô-đun để thích ứng. Công ty cho phép khách hàng tận dụng lại các thanh RAM từ laptop cũ hoặc mua linh kiện đã qua sử dụng. Framework cũng phải chấp nhận đặt các đơn hàng không thể hủy trước nhiều tháng, kể cả khi chưa biết rõ mức giá chốt hay số lượng giao hàng chính xác từ nhà cung cấp.

Các động thái trên phản ánh hiện trạng của ngành sản phẩm công nghệ tiêu dùng, khi làn sóng AI đang trực tiếp đẩy doanh nghiệp sản xuất thiết bị truyền thống vào thế khó khăn chưa từng có.

Bộ nhớ là một trong hai thành phần quan trọng nhất trên bất kỳ hệ thống máy tính nào. Nếu như CPU đóng vai trò "đầu não" của thiết bị và xử lý lượng lớn thông tin với tốc độ cực nhanh, bộ nhớ là nơi dữ liệu được lưu trữ, cung cấp cho bộ xử lý, giống như chiếc đĩa đựng thức ăn.

Trong nhiều năm, các loại chip nhớ như DRAM và NAND flash chủ yếu phục vụ máy chủ doanh nghiệp, máy tính cá nhân, smartphone, bộ định tuyến wifi và các thiết bị điện tử tiêu dùng khác. Nhu cầu được đánh giá ổn định, thậm chí dư thừa và ngày càng rẻ do công nghệ sản xuất liên tục cải tiến, theo Reuters.

Dù vậy, sự ổn định dần biến mất từ cuối năm 2025, khi hầu hết hệ thống AI như ChatGPT của OpenAI, Claude của Anthropic hay Gemini của Google chuyển hình thức từ xử lý sang suy luận và cần nhiều bộ nhớ hơn. Từ đây, thị trường điện tử tiêu dùng rơi vào khó khăn. Vấn đề trở nên trầm trọng khi các trung tâm dữ liệu AI ưa chuộng bộ nhớ băng thông cao (HBM). HBM có biên lợi nhuận rất cao, nên các nhà sản xuất quyết định dồn lực sản xuất và đầu tư kỹ thuật cho mảng này. Đồng nghĩa, họ phải giảm chú trọng vào DRAM và NAND thông thường.

"Sản xuất chip nhớ đang trở thành một cuộc chơi có tổng bằng không", nghiên cứu về khủng hoảng bộ nhớ được Deutsche Bank công bố hồi tháng 6 nêu. "Cứ mỗi tấm wafer thêm cho HBM và máy chủ AI, nguồn cung cho điện thoại, máy tính và ôtô lại bị rút bớt. Tình trạng này đẩy giá bộ nhớ tăng và tác động đến nhiều ngành kinh tế. Lúc này, chip nhớ không còn là mặt hàng thông thường, mà trở thành biến số kinh tế vĩ mô rõ rệt".

---

Nguồn: VnExpress Số hóa
Chuyên mục: HOT